prawa zwierząt

Czy i jak polskie prawo chroni zwierzęta w czasie upałów?

Trwająca obecnie fala upałów doskwiera nie tylko ludziom, ale i zwierzętom. Dodatkowo wiele gatunków zwierząt odczuwa upały znacznie mocniej niż my. Przykładowo pies prawie wcale nie potrafi się pocić, a poza tym fizjologiczna temperatura jego ciała jest wyższa od naszej, więc bardziej mu grozi przegrzanie (hipertermia). Czy więc przepisy ustawy o ochronie zwierząt wskazują na jakieś dodatkowe obowiązki, które wypełniać należy podczas niekorzystnych warunków atmosferycznych? A jeśli tak to jakie?

Obowiązek zapewnienia odpowiednich warunków zwierzętom domowym

Zgodnie z treścią art. 9 ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt:

Kto utrzymuje zwierzę domowe, ma obowiązek zapewnić mu pomieszczenie chroniące je przed zimnem, upałami i opadami atmosferycznymi, z dostępem do światła dziennego, umożliwiające swobodną zmianę pozycji ciała, odpowiednią karmę i stały dostęp do wody.

Proszę pamiętać, że schronienie dla zwierzęcia to miejsce, które zabezpiecza jego zdrowie i życie. Nie jest schronieniem np. naświetlona buda lub kojec.  Co więcej, takie działania jak:

  1. wystawianie zwierzęcia domowego lub gospodarskiego na działanie warunków atmosferycznych, które zagrażają jego zdrowiu lub życiu;
  2. utrzymywanie zwierzęcia bez odpowiedniego pokarmu lub wody przez okres wykraczający poza minimalne potrzeby właściwe dla gatunku;

są niezgodnie z ustawą zabronione i stanowią przestępstwo. Przestępstwo znęcania się nad zwierzęciem może być bowiem popełnione zarówno w formie działania jak i zaniechania. Przypadki wypełniania znamion przestępstwa przez zaniechanie są bardzo częste, do tej grupy należy zaliczyć właśnie pozostawienie zwierzęcia na zewnątrz w niekorzystnych warunkach atmosferycznych czy pozostawienie zwierzęcia bez pokarmu i wody.

Co zrobić kiedy widzisz np. uwiązanego do budy psa w upalny dzień? Zawsze reaguj, zadzwoń po policję, zgłoś popełnienie przestępstwa. To najskuteczniejsze narzędzie, by pomóc zwierzęciu, którego zdrowie lub życie jest zagrożone.

Obowiązek humanitarnego traktowania

Ustawodawca  wyjaśnia, że  przez  humanitarne  traktowanie  zwierząt  należy rozumieć takie traktowanie, które uwzględnia potrzeby zwierzęcia i zapewnia mu opiekę i ochronę. Tym samym każde zwierzę ma prawo np. do dostępu do wody w upały (także dotyczy to zwierząt wolno żyjących np. kotów czy ptaków korzystających z lokalnych poideł) i nie należy tych praw zwierzętom ograniczać – np. odstraszając ptaki.

Pies w rozgrzanym aucie

Widzimy psa zamkniętego w upał w samochodzie. Właściciela nie widać, nie wiemy, gdzie jest. Jest gorąco, widać, że zwierzę cierpi. Czy możemy zbić szybę?

Zgodnie z treścią art. 26 kodeksu karnego:

Nie popełnia przestępstwa, kto działa w celu uchylenia bezpośredniego niebezpieczeństwa grożącego jakiemukolwiek dobru chronionemu prawem, jeżeli niebezpieczeństwa nie można inaczej uniknąć, a dobro poświęcone przedstawia wartość niższą od dobra ratowanego.

Powyższy przepis, wyłącza przestępność czynu, jeśli działa się w stanie wyższej konieczności. A jednak dane zachowanie uznane zostało za stan wyższej konieczności, muszą zostać spełnione łącznie następujące przesłanki: dobro chronione prawem jest bezpośrednio zagrożone niebezpieczeństwem, dobro poświęcane przedstawia wartość niższą od dobra ratowanego, niebezpieczeństwa nie można było inaczej uniknąć.

Stąd, jeśli zauważysz taką sytuację zacznij od próby odnalezienia właściciela – nie mają to być jednak jego poszukiwania, po prostu rozglądnij się, popytaj przechodniów, jeśli jesteś obok marketu lub sklepu, poproś aby ktoś spróbował wywołać właściciela przez megafon. Zadzwoń na numer 997 lub 112. Jeśli masz telefon, zrób zdjęcia, aby udokumentować zdarzenie. Jednak śpiesz się, Twoje działanie musi być bowiem proporcjonalnie szybkie do zastanej sytuacji, gdy stan psa jest zły – reaguj natychmiast. Pamiętaj, że zamknięty samochód jest śmiertelną pułapką zarówno dla pozostawionego tam człowieka, jak i zwierzęcia. Jeśli na zewnątrz temperatura wynosi 30 stopni Celsjusza, w aucie po mniej więcej 20 minutach – jest już 50 stopni!

Nie bądź obojętny i nie bój się reagować. Widząc psa w samochodzie i nie wiedząc jak postąpić, zadzwoń chociaż na numer alarmowy 112 lub 997.

Jak zająć się przegrzanym i odwodnionym psem?

Pierwszą czynnością powinno być przeniesienie zwierzaka w zacienione miejsce. Pamiętaj, że pies jest w szoku. Obchodź się z nim delikatnie, jeśli jego stan jest ciężki. Bądź ostrożny, w pierwszej chwili pies może zareagować agresją.

Nie wykonuj gwałtownych ruchów, zachowaj spokojny głos. Najpierw daj psu wodę do picia. Następnie zwilż chusteczkę lub po prostu swoją dłoń zimną wodą i przykładaj do brzucha, pachwin i głowy psa. Możesz również zwilżyć wodą jego nos i język.

Pies tak samo jak człowiek może doznać szoku termicznego, dlatego schładzaj go stopniowo.

Jeśli masz pytania, potrzebujesz pomocy, indywidualnej konsultacji napisz do mnie na adres: anna@kancelariapoprawa.pl

Więcej prawnych nowinek? Zapraszam na Facebooka i Instagram.